اقتصاد کشاورزی و روستایی

اقتصاد کشاورزی و روستایی

ارزیابی اقتصادی جایگزینی خشک‌­کن تونلی خورشیدی با خشک‌کن سنتی شلتوک در مزرعه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
هرمز اسدی 1
حمیدرضا گازر 2
کبری تجددی طلب 3
1 دانشیار پژوهش تحقیقات اقتصاد کشاورزی، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر- سازمان تحقیقات ، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
2 دانشیار موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
3 دانشیار موسسه تحقیقات برنج کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران
10.30490/etr.2025.367462.1060
چکیده
فرآیند خشک‌کردن یکی از مراحل مهم و تأثیرگذار در فرآوری پس از برداشت شلتوک در مزرعه است که نقش تعیین‌کننده‌ای در کیفیت تبدیل شلتوک به برنج سفید دارد. هدف این پژوهش، ارزیابی اقتصادی خشک‌کن‌های تونلی خورشیدی در مقایسه با روش سنتی خشک‌کردن در مزرعه (فضای باز) برای رقم برنج هاشمی بود که طی سال‌های ۱۳۹۹ تا ۱۴۰۱ اجرا شد. در سال نخست، دو دستگاه خشک‌کن تونلی خورشیدی در مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی استان البرز ساخته شد و سپس طی دو سال، ارزیابی عملکرد آن‌ها در مؤسسه تحقیقات برنج کشور (استان گیلان) انجام گرفت. به منظور بررسی اقتصادی، ابتدا هزینه ساخت و هزینه‌های متغیر خشک‌کن‌ها و محیط آزاد شناسایی شد و سپس ارزیابی اقتصادی با استفاده از تکنیک بودجه‌بندی جزئی و شاخص‌های سودآوری صورت گرفت. نتایج نشان داد که مجموع منافع اضافی و کاهش هزینه‌های استفاده از خشک‌کن تونلی خورشیدی (در اندازه بزرگ و کوچک) در مقایسه با خشک‌کن سنتی بیشتر است؛ بنابراین، استفاده از این فناوری از نظر اقتصادی مقرون‌به‌صرفه است. نسبت فایده به هزینه جایگزینی خشک‌کن تونلی خورشیدی بزرگ و کوچک به‌ترتیب ۱٫۷۴ و ۲ واحد و نرخ بازده حسابداری آن‌ها به‌ترتیب ۴۵٫۴ و ۶۲٫۵ درصد برآورد شد. بر این اساس، توصیه می‌شود کشاورزان و روستاییان در فرآیند خشک‌کردن محصولات از فناوری‌هایی استفاده کنند که علاوه بر کارایی فنی، دارای مزیت‌های اقتصادی و اجتماعی نیز باشند.
کلیدواژه‌ها
شلتوک برنج
پس از برداشت
خشک کردن
بودجه‌بندی جزئی
تحلیل هزینه -فایده

عنوان مقاله English

Economic evaluation of replacing the solar tunnel dryer with Traditional Paddy dryer on the farm

نویسندگان English

Hormoz Asadi 1
, Hamid Reza Gazor 2
Kobra Tajadoditalan 3
1 Associate Professor of Agricultural Economic researches, Seed and Plant Improvement Institute(SPII), Agricultural Research, Education and Extension Organization(AREEO), Karaj, Iran
2 Associate Professor, Agricultural Engineering Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization, Karaj, Iran
3 Associate Professor, Rice Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization, Rasht, Iran
چکیده English

The drying process is one of the most important and effective steps in the processing of paddy after harvesting in the field, which is effective in the quality of turning paddy into rice. Objectives of this research, are the economic evaluation of solar tunnel dryers compared with to the traditional drying of Hashemi variety rice in the farm (open space). This research was carried out in 2020-2022. In the first year, the implementation of research on the construction of two solar tunnel dryers was carried out in Alborz province (Agricultural Engineering Research Institute) and the performance evaluation of dryers was carried out for two years in Gilan province (Rice Research Institute of Iran). In this study, in order to economically evaluate, first the cost of building the dryer and the variable costs of the dryers and the open environment were identified, and then the relevant evaluation was performed using the partial budgeting technique and profitability indicators. According to the results, the sum of additional benefits and reduced costs of the use of large and small solar tunnel dryers instead of drying paddy in the open field was greater than the sum of additional costs and reduced income, thus the use of this solar tunnel dryers was economic decision. The benefit-cost ratio of replacing the large and small solar tunnel dryer was determined as 1.74 and 2 unit, respectively, and its accounting rate of return was determined (ARR) as 45.4 and 62.5%, respectively. Therefore, based on the results, it is recommended that the villagers use technologies in drying products in farm that have social- economic advantage.

کلیدواژه‌ها English

"Paddy rice"
"After harvesting"
"Drying"." Partial budgeting"
"Benefit-cost ratio"
1.      Beeny, J., Basil, C.S.N. (1970). Multi-pass drying of paddy (rice) in the humid tropics. Journal of Agricultural Engineering Research, 15(4): 364-374.
2.     Billiris, M.A., T.J. (2011). Siebenmorgen, A. Mauromoustakos, Estimating the theoretical energy required to dry rice. Journal of food engineering, 10(2). 253-261.
3.      FAO.(2024). Statistical yearbook. Food and Agriculture Organization of the United Nations. Rome, Italy. https://doi.0rg/10.4060/cd2971/en.
4.      Gazor, H.R. (2021). Fabrication and evaluation of in flatable solar dryer for paddy pre-drying on the filed. Final Research Report. Agricultural Engineering Reseach Institute. Agricultural Resrach and Education and Extension Organization, Ministry of Jahad-e-Agriculture. [In Persian].
5.      Imprasit, C., Noomhorn, A. (2001). Effect of drying air temperature and grain temperature of different types of dryer and operation of quality. Drying Technology. 19(2): 289-404.
6.      Javare, G. S. , S. R. Reddy .(1987). Optimization of drying parameters in paddy seeds. Seed Research. 15(2): 176-182.
7.      Juliano, B. O. (1985). Rice chemistry and technology. Published by the American association of cereal chemists, Ins. St. Paul, Minnesota USA.774pp. ISBN 0-913250-41-4.
8.      Kumar Jyoti, Y., Dash, S.K., Rayagura, K., Pal, U., Mishra,, N., Ananth, P.N and Khandai, S. (2023). Enhancement of thermal and techni-economic performance and prediction of drying kinetics of paddy dried in solar bubble dryer. Energy Nexus. 11: 100230.
9.      Latifi, A. (2014) The effect of dryer temperature and final moisture content of paddy on grain breakage of three rice cultivars. Journal of Agriculture, 27(102): 71-75. [In Persian]
10.   Luh, B.S. (1991) Rice, Volume 2: Utilization. 2: Springer Science & Business Media.New York.
11.   Ministry of Jahad Agriculture. (2024). Agricultural Statistics of Crops 2022-2023. First volume. Statistics, Information and Communication Technology Center. Deputy of Economic Planning. Ministry of Jahad Agriculture. 126 pages. [In Persian]
12.   Oskonejad, M.M. (1996). Engineering Economics with economical evaluation of industrial projects. The seventh edition. Publication center of Amirkabir University of Technology, Tehran. [In Persian]
13.   Qebleh, N., Askari Asl Arde , A. (2016) Studying the performance of solar rice paddy dryer. The third international conference of new ideas in agriculture, environment and tourism. 1, September, Ardabil: 184-191. [In Persian]
14.   Sarker, N.N., Kunze, O.R. Strouboulis, T.(2014). Energy and rice quality aspects during drying of freshly harvested paddy with industrial inclined bed dryer. Energy Conversion and Management, 77: 389-395.
15.   Soltani, G.R. (2007). Engineering Economics. Shiraz University Publication. 295 pages. [In Persian]
16.   Soltani, G.R.,Najafi, B, and Torkamani, J. (2006). Farm management. Shiraz University Publication. 331 pages. [In Persian]
17.   Sookramoon, k.(2016) Design of a solar tunnel dryer combined heat with a parabolic trough for paddy drying. Applied Mechanics and Materials, Vol. 851, pp 239-243.
18.   Tirawanichakul, Y., Prachayawarakorn, S., Varanyanond, W. Soponronnarit, S. 2004. Simulation and grain quality for in-store drying of paddy. Journal of Food Engineering 64: 405-415.
19.   Udomkum, P., Romuli, S., Schock, S., Mahayothee, B., Sartas,, M., Wossen, T, Njukwe, E., Vanlauwe, B and Muller, J. (2020). Review of solar dryers for agricultural products in Asia and Africa. An innovation landscape approach. Journal of Environmental Management. 268-300.
20.   Weerachat, J., Natthiga, S. and Apinya, C. (2010). Industrial paddy drying and energy saving options. Journal of Stored Products Research 46: 209-213.
21.   Wongpornchai, S., K.  Dumri, S.  Jongkaewwattana, B. Siri (2004) Effects of drying methods and storage time on the aroma and milling quality of rice (Oryza sativa L.) cv. Khao Dawk Mali 105. Food Chemistry, 87(3): 407–414.